IP/09/ 1740 Βρυξέλλες, 19 Νοεμβρίου 2009 Η Επιτροπή εκδίδει ανακοίνωση για την πλήρη αξιοποίηση του δυναμικού των συμπράξεων δημοσίου και ιδιωτικού τοµέα Η Επιτροπή θέσπισε πλαίσιο για την ενθάρρυνση της χρήσης συμπράξεων δημοσίου ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ) με σκοπό την αντιμετώπιση υφιστάμενων και μελλοντικών αναγκών σε επενδύσεις στον τομέα των δημόσιων υπηρεσιών, των υποδομών και της έρευνας στην Ευρώπη. Οι ΣΔΙΤ μπορούν να αποφέρουν τεράστια οφέλη όταν αποτελούν αντικείμενο σωστής διαχείρισης με γνώμονα το τρέχον και το μελλοντικό δημόσιο συμφέρον. Ωστόσο, η χρήση τους εξακολουθεί να είναι περιορισμένη και πολλά κράτη μέλη έχουν μικρή πείρα στον τομέα αυτόν. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό σχέδιο για την ανάκαμψη της οικονομίας, η Επιτροπή σκοπεύει να δώσει νέα ώθηση στις ΣΔΙΤ προκειμένου να ενθαρρύνει την μεγαλύτερη και καλύτερη χρήση ΣΔΙΤ σε μια εποχή που απαιτεί καινοτόμες λύσεις δημόσιας χρηματοδότησης για τη διαχείριση των προκλήσεων που δημιουργούν τα περιορισμένα μέσα που διατίθενται μέσω των εθνικών προϋπολογισμών. Η απόφαση της χρήσης ΣΔΙΤ θα εξαρτάται απολύτως από τις εθνικές αρχές. Η ανακοίνωση καλύπτει επίσης τις εναλλακτικές δυνατότητες βελτίωσης της λειτουργίας εκείνων των Κοινών Τεχνολογικών Πρωτοβουλιών της ΕΕ που αποτελούν συγχρηματοδοτούμενες από την ΕΕ ΣΔΙΤ σε καθοριστικούς τομείς έρευνας. (βλ. MEMO/07/570 ) Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, José Manuel Barroso, έκανε την ακόλουθη δήλωση: «Με την παρούσα ανακοίνωση η Επιτροπή δρομολογεί ένα νέο πλήρες πλαίσιο για τις συμπράξεις δημόσιου ιδιωτικού τομέα. Καθώς η Ευρώπη εξέρχεται από την οικονομική κρίση, οι συμπράξεις δημόσιου ιδιωτικού τομέα μπορούν να βοηθήσουν τις δημόσιες αρχές να δημιουργήσουν θέσεις απασχόλησης συνεχίζοντας να επενδύουν στο μέλλον, ενώ παράλληλα θέτουμε σε εφαρμογή στρατηγικές εξόδου για να αποκατασταθεί η ισορροπία των δημόσιων οικονομικών. Εάν σχεδιαστούν και εκτελεστούν προσεκτικά με γνώμονα το μακροπρόθεσμο δημόσιο συμφέρον, οι ΣΔΙΤ μπορούν να τονώσουν τις επενδύσεις σε υψηλής ποιότητας ιατροφαρμακευτική κάλυψη, εκπαίδευση και βιώσιμα συστήματα μεταφορών. Μπορούν να αποτελέσουν εργαλείο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και της αύξησης της ενεργειακής αποδοτικότητας. Θέλουμε οι δημόσιες αρχές να κάνουν μεγαλύτερη και καλύτερη χρήση των ΣΔΙΤ». Η κρίση έθεσε και πάλι υπό πίεση τα δημόσια οικονομικά πολλών κρατών μελών. Αυτό μπορεί να έχει ενδεχομένως αρνητικές συνέπειες για την ανάπτυξη νέων βασικών υποδομών, ιδίως όταν παύσει η τρέχουσα χορήγηση δημοσιονομικών κινήτρων σε πολλά κράτη μέλη. Για παράδειγμα, η κάλυψη των αναλήψεων υποχρεώσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα διευρωπαϊκά δίκτυα μεταφορών και μόνον θα απαιτήσει χρηματοδότηση μεγαλύτερη από 20 δισεκατ. ευρώ την περίοδο 2007-2013. Θα χρειασθούν σημαντικά επιπρόσθετα κεφάλαια για την κάλυψη των αναλήψεων υποχρεώσεων σε σχέση με την κλιματική αλλαγή και την ενέργεια. Οι ΔΣΙ παρέχουν τη δυνατότητα μόχλευσης της ιδιωτικής χρηματοδότησης και τεχνογνωσίας και συνδυασμού τους με δημόσιους πόρους. Η χρηματοδότηση από μέρους της ΕΕ μέσω των διαρθρωτικών ταμείων, της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων ή των μηχανισμών του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών μπορεί να συμβάλει στην κινητοποίηση ΣΔΙΤ για βασικές επενδύσεις σε έργα ακόμη και σε μια εποχή κατά την οποία η διαθεσιμότητα εθνικής δημόσιας ή ιδιωτικής χρηματοδότησης είναι μειωμένη. Το πλαίσιο για τις ΣΔΙΤ βασίζεται i) στον καλύτερο συντονισμό και στην περαιτέρω ενίσχυση και εκσυγχρονισμό των χρηματοδοτικών μέσων για ΣΔΙΤ σε επίπεδο ΕΕ, ii) στη στενή συνεργασία με την ΕΤΕπ, και iii) στην ενίσχυση του δυναμικού του δημόσιου τομέα. Το πλαίσιο που καθορίζεται στην ανακοίνωση περιλαμβάνει τα εξής ( http://ec.europa.eu/growthandjobs/index_en.htm ): αυξημένη χρηματοδότηση για ΣΔΙΤ μέσω της συνεργασίας με την ΕΤΕπ, με επανεστίαση των υφιστάμενων κοινοτικών μηχανισμών και την ανάπτυξη εγγυητικών μηχανισμών για τη χρηματοδότηση των ΣΔΙΤ, σε περιπτώσεις που περιλαμβάνουν χρηματοδότηση από μέρους της ΕΕ, καλύτερους κανόνες και διαδικασίες με σκοπό να διασφαλιστεί ισότιμη μεταχείριση μεταξύ έργων που τελούν εξ ολοκλήρου υπό τη διαχείριση του δημοσίου και έργων που τελούν υπό τη διαχείριση ΣΔΙΤ, ένα αποτελεσματικότερο πλαίσιο υπέρ της καινοτομίας το οποίο περιλαμβάνει τη δυνατότητα για την ΕΕ να συμμετέχει σε φορείς ιδιωτικού δικαίου και να επενδύει άμεσα σε συγκεκριμένα έργα, την εξέταση της θέσπισης ενός νομοθετικού μηχανισμού της ΕΕ για τις παραχωρήσεις, βάσει της υπό εξέλιξης εκτίμησης αντικτύπου, βελτίωση της πληροφόρησης και της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών, μεταξύ άλλων, με τη σύσταση μιας νέας ομάδας ΣΔΙΤ στο πλαίσιο της οποίας οι διάφοροι ενδιαφερόμενοι θα έχουν τη δυνατότητα να εκφράζουν τον προβληματισμό τους και να προωθούν ιδέες σε σχέση με τις ΣΔΙΤ. Οι Κοινές Τεχνολογικές Πρωτοβουλίες (ΚΤΠ) αποτελούν ένα νέο μέσο δημιουργίας συμπράξεων δημοσίου ιδιωτικού τομέα με σκοπό την έρευνα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι ΚΤΠ συγχρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ και συνδυάζουν δημόσια και ιδιωτικά συμφέροντα, στο πλαίσιο μιας νέας εκτελεστικής διάρθρωσης. Μέχρι στιγμής έχουν δημιουργηθεί ΚΤΠ με συνολικούς προϋπολογισμούς που κυμαίνονται από 1 έως 3 δισεκατ. ευρώ, σε πέντε τομείς: καινοτόμα φάρμακα, αεροναυπηγική, κυψέλες καυσίμου και υδρογόνου, νανοηλεκτρονική και ενσωματωμένα συστήματα πληροφορικής.