IP/09/ 1716 Brussel, 16 november 2009 O&O-investeringen van ondernemingen: mondiale stijging waarbij EU-ondernemingen leiden voor VS en Japan Volgens het “EU-scorebord van industriële O&O-investeringen” van 2009 zijn, ondanks de economische crisis, in 2008 de O&O-investeringen van ondernemingen wereldwijd met 6,9% gestegen. Met een stijging van 8,1% ligt de groei van de O&O-investeringen van EU-ondernemingen – in de zin van ondernemingen die hun hoofdkwartier in de EU hebben – voor het tweede jaar op rij fors hoger dan die van Amerikaanse (5,7%) en Japanse (4,4%) ondernemingen. Er staan twee EU-ondernemingen in de top tien: Volkswagen, op de 3 e plaats, met O&O-investeringen van 5,93 miljard euro,en Nokia, op de 8 e plaats. ‘s Werelds grootste investeerder in O&O was Toyota Motor, met 7,61 miljard euro. Uit het verslag blijkt ook dat de O&O-investeringen van ondernemingen uit opkomende landen het hardst groeien. “Het is goed nieuws dat tegen de achtergrond van de economische crisis in 2008 de O&O-investeringen van EU-ondernemingen hoog zijn gebleven. Dit is de beste strategie om sterker uit de crisis te voorschijn te komen. Wij moeten de inspanningen van EU-ondernemingen ondersteunen en prikkels geven om de onderzoeksintensieve sectoren van de EU te versterken. Het opbouwen van een echt Europese onderzoeksruimte is een deel van het antwoord samen met EU-acties om slimme investeringen in O&O te bevorderen. Ook juich ik de stijging toe van de O&O-investeringen van EU-ondernemingen die op het gebied van koolstofarme energietechnologieën actief zijn. Zij vertegenwoordigen nieuwe bronnen van EU-groei en – banen”, aldus Europees commissaris voor Wetenschap en onderzoek, Janez Potočnik. Uit het EU-scorebord van industriële O&O-investeringen van de Europese Commissie blijkt dat ondanks de economische crisis de O&O-investeringen van ondernemingen wereldwijd toch nog 6,9% bedragen tegenover 9,0% in 2007 (figuur 1). De EU-ondernemingen zijn erin geslaagd de groei van hun O&O-investeringen zo goed als onveranderd te houden (8,1% tegenover 8,8% in 2007), terwijl de groei van de O&O-investeringen van VS-ondernemingen van 8,6% in 2007 tot 5,7% in 2008 is gedaald. In opkomende economieën gevestigde ondernemingen bleven de hoogste O&O-groei vertonen: aan de leiding staat China met een stijging van 40%, gevolgd door India (27,3%), Taiwan (25,1%) en Brazilië (18,6%). Hoewel de impact van de crisis nog niet volledig in de O&O-investeringen van ondernemingen doorwerkt, is hij zichtbaarder in andere door het scoreboard verzamelde indicatoren, zoals de bedrijfswinsten van ondernemingen, die voor EU-ondernemingen met 30,5% en voor VS-ondernemingen met 19,1% gedaald zijn. Ondernemingstrends In de top tien van O&O-investeerders staan twee EU-ondernemingen, Volkswagen en Nokia, vijf ondernemingen uit de VS, waaronder Microsoft, General Motors en Pfizer, en een uit Japan, Toyota, dat bovenaan staat. In de top 50 van O&O-investeerders staan 16 EU-ondernemingen en 18 VS-ondernemingen, telkens twee minder dan in 2007, maar 13 Japanse ondernemingen, dit is vier meer dan in 2007. De EU-ondernemingen in de top 50 hadden echter een hogere gemiddelde O&O-intensiteit (O&O-investeringen als percentage van de omzet) dan de niet-EU-ondernemingen: 7,8% tegenover 6,8% (figuur 2). Sectortrends In de VS groeien de O&O-investeringen vooral in sectoren met een hoge O&O-intensiteit, waaronder de farma- en biotech en de IT-industrie, terwijl in de EU de groei in O&O-investeringen gelijkmatiger over alle sectoren gespreid is. De VS-ondernemingen hebben hun leidende positie in de sector met een hoge O&O-intensiteit versterkt door de laatste vier jaar hun investeringen met 35% te verhogen, terwijl de investeringen van EU-ondernemingen slechts met 13,6% zijn gestegen (figuur 3). Hoewel de hele Amerikaanse sector met hoge O&O-intensiteit op het stuk van O&O-investeringen tweemaal zo groot is als die van de EU, hebben de EU-ondernemingen in deze sector op het punt van O&O en desbetreffende indicatoren soortgelijke prestaties als de Amerikaanse concurrenten neergezet. De EU-ondernemingen leiden in de sectoren met een middellage en middelhoge O&O-intensiteit, zoals de sectoren automobiel en onderdelen, elektronische en elektrische apparatuur of chemische stoffen. De farma- en biotechsector versterkt zijn positie als topinvesteerder in O&O zowel wereldwijd als in de VS, en neemt respectievelijk 18,9% en 25% voor zijn rekening. Veel farmabedrijven vertoonden een sterke toename in O&O-investeringen: bv. Takeda Pharm. (+42.7%), Boehringer Ingelheim (+21.9%), Schering-Plough (+20.6%). De O&O-investeringen van Merck (VS), Johnson & Johnson en Pfizer zijn echter 1 à 2% gedaald. De auto- en onderdelensector is de derde sector in de wereld, en neemt daar 17,1% voor zijn rekening, maar de eerste sector in de EU en Japan, waar hij respectievelijk 25,0% en 27,0% voor zijn rekening neemt. Ondanks het feit dat de automobielsector de eerste sector is die door de economische crisis werd getroffen, hebben sommige automobielbedrijven het laatste jaar een O&O-groei van 10% en meer gekend: Volkswagen (+20.4%), Peugeot (+14.4%) en Fiat (+14.1%). Andere automobielbedrijven hebben hun O&O-investeringen fors verminderd, bv. Renault (-9.2%), Daimler (-9.1%), BMW (-8.9%), Ford Motor (-2.7%), en General Motors (-1.2%). Het scoreboard van dit jaar bevestigt de uitgebreide O&O-activiteiten van ondernemingen die actief zijn op het gebied van hernieuwbare energietechnologieën. De zes EU-ondernemingen uit deze sector hebben de laatste drie jaar een indrukwekkende groei van de O&O-investeringen laten zien (figuur 4). Achtergrond Het EU-scorebord 2009 van industriële O&O-investeringen verstrekt informatie over de investeringen in O&O tijdens het laatste verslagjaar van de top 1000 EU-ondernemingen en top 1000 niet-EU-ondernemingen. Het wordt jaarlijks door de Europese Commissie gepubliceerd. Het scorebord en andere IRMA ( Industrial Research Investment Monitoring and Analysis) - verslagen zijn te downloaden op http://iri.jrc.ec.europa.eu/ . Zie ook MEMO/09/503 Vragen & antwoorden Figures and graphics available in PDF and WORD PROCESSED Figures and graphics available in PDF and WORD PROCESSED Figures and graphics available in PDF and WORD PROCESSED Figures and graphics available in PDF and WORD PROCESSED